Van verantwoord kwikgebruik naar kwikvrije goudwinning

18 april 2017

Wereldwijd werken veel goudmijnwerkers met kwik, een zeer giftig goedje dat gezondheidsrisico’s en milieuvervuiling met zich meebrengt. Solidaridad werkt daarom hard aan verantwoord kwikgebruik. Dit hebben we de afgelopen 3 jaar onder meer gedaan in ons project Partnering for Better Livelihoods in the Gold Supply Chain in Ghana, dat we in juni 2017 afronden. Ook hebben we onderzocht hoe we kwikgebruik uiteindelijk helemaal kunnen uitbannen.

Grote kans op kwikvergiftiging

Kleinschalige goudmijnwerkers in Ghana gebruiken kwik om goud uit erts te halen. Ze doen dit vaak met blote handen en worden elke dag blootgesteld aan giftige kwikdampen. Als de wind verkeerd staat, inhaleren mensen in de omringende dorpen deze dampen ook. Bovendien worden de restanten van het gebruikte kwik met water weggespoeld, zodat het in het rivier- en drinkwater terechtkomt. Mijnwerkers hebben hierdoor grote kans op kwikvergiftiging, wat kan leiden tot nier- en longbeschadiging en zelfs tot hersenletsel. Daarnaast is kwik erg schadelijk voor het milieu. Naar schatting komt met deze techniek wereldwijd tussen de 650 en 1.000 ton kwik per jaar in het milieu terecht.

Geleidelijke afbouw van kwikgebruik

Solidaridad wil toe naar goudwinning zonder kwik, alleen is dit in kleinschalige goudmijnen vaak niet op korte termijn te bereiken. In Ghana zijn nog weinig goedkope kwikvrije methoden op de markt, waardoor de aanschaf een grote investering vergt van kleinschalige mijnen. Daarnaast is het gebruik van kwik een snelle manier om het goud te winnen en geloven veel mijnwerkers dat kwik speciale krachten heeft om de goudopbrengst te verhogen. Het is dus niet zo eenvoudig om kwik van de ene op de andere dag uit te bannen. Solidaridad kiest daarom voor een geleidelijke afbouw.

Bewustwording via de radio

Zolang mijnwerkers nog kwik gebruiken, is het belangrijk dat zij dit op een veilige manier doen, zonder water- en milieuvervuiling. Daarom werken we in Ghana aan bewustwording van de gevaren van kwikgebruik en geven we trainingen over veilig werken met kwik. Dit deden we de afgelopen 3 jaar onder meer in ons project Partnering for Better Livelihoods in the Gold Supply Chain. In dit project richtten we ons op 2 kleinschalige mijnen in het oosten van Ghana. Uit onderzoek bleek dat de mijnwerkers van deze dorpen zich niet bewust waren van de gezondheidsrisico’s van kwikgebruik. Daarom hingen we voorlichtingsposters op in de mijndorpen. Ook bespraken we de gevaren op de radio. Mensen konden tijdens de uitzending bellen met vragen. De uitzending werd goed beluisterd en we bereikten veel meer mensen dan alleen de mijnwerkers uit ons project.

Training in veilig kwikgebruik

Daarnaast gaf Solidaridad mijnwerkers trainingen in hoe zij kwik op een veilige manier kunnen gebruiken. We gaven voorschriften voor veiligheidskleding, zoals handschoenen en maskers. Een ander onderdeel van de training was het op een milieuvriendelijke manier verwijderen van de afvalresten van kwik, ver weg van de dorpen, zodat dorpsbewoners geen giftige dampen meer kunnen inhaleren.

Kwikvrije methoden voor goudwinning

We hebben in dit project ook een begin gemaakt met het introduceren van nieuwe, kwikvrije methoden voor goudwinning. We hebben gesprekken gevoerd met de Ghanese University of Mines and Technology over samenwerking om nieuwe oplossingen te ontwikkelen, die meer goud opleveren dan kwik en eenvoudig zijn in gebruik. We betrekken mijnwerkers bij deze ontwikkeling, zodat de technologie aansluit bij hun wensen. Op dit moment proberen we de financiering rond te krijgen om deze technieken uit te werken.

Meer weten?

Lees ook wat we in dit project op het gebied van emancipatie voor vrouwen hebben bereikt.